«Høvelbenk» frå Nordmøre

Nordmøre museum har nokre høvelbenkar som har liknande løysing for benkehake på baktanga som høvelbenken frå Siljansnäs som Tomas skreiv om. Her er lenke til ein av dei:

Høvelbenk.

Det finnast også nokre private slike benkar rundt om på gardane på Nordmøre. Enn så lenge har eg ikkje funne nokon som har laus benkehake som passar i dei hola som det er rikeleg av langs etter midten av benken. Kva desse benkane har vore brukt til er ikkje så lett å seie. Kanskje til høvling av laggestavar eller liknande. I alle fall er dei til noko som ikkje er så langt og stort. Måten benkehaken er utforma på gjer at krafta frå skruven blir overført rett på emnet som skal festast. Det er to utsmidde tangar som kvar er tappa ned i eit hol på kvar side av skruven i baktanga. Eit alternativ er å bruke ein benkehake med ein tange og plassere den på eine sida av skruven i baktanga. Det vil gi ei vriding av baktanga når ein spenner fast emnet. Ei slik løysing er brukt på høvelbenken frå Holtsvollen i Trondheim og ser ut til å ha fungert godt. Den løysinga krev nok litt kraftigare dimensjon på skruvar og slikt for å verke best mogleg.

"Høvelbenk" frå Nordmøre. Benken er kort og lett og har truleg vore lagt oppå bukkar eller ein annan benk. Kanskje har snikkaren sitte på benken for å halde han fast under høvling? Foto: Roald Renmælmo
«Høvelbenk» frå Nordmøre. Benken er kort og lett og har truleg vore lagt oppå bukkar eller ein annan benk. Kanskje har snikkaren sete på benken for å halde han fast under høvling? Benken er omlag 1,5 meter lang og 9 tommar brei. Denne benken er i privat eige. Foto: Roald Renmælmo
Baktanga på høvelbenken frå Nordmøre. Foto: Roald Renmælmo
Baktanga på høvelbenken frå Nordmøre. Foto: Roald Renmælmo
Detalj av benkehaken med to tangar. Foto: Roald Renmælmo
Detalj av benkehaken med to tangar. Foto: Roald Renmælmo

About Roald Renmælmo

Snikkar med fokus på handverkstradisjon og handverktøy. Universitetslektor og PhD stipendiat på NTNU i Trondheim. Eg underviser på tradisjonelt bygghandverk og teknisk bygningsvern og restaurering.

5 thoughts on “«Høvelbenk» frå Nordmøre

Legg att eit svar

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com logo

Du kommenterer no med WordPress.com-kontoen din. Logg ut / Endre )

Twitter-bilde

Du kommenterer no med Twitter-kontoen din. Logg ut / Endre )

Facebook-foto

Du kommenterer no med Facebook-kontoen din. Logg ut / Endre )

Google+ photo

Du kommenterer no med Google+-kontoen din. Logg ut / Endre )

Koplar til %s